News Image

Dünyanın en derin deliğinden gelen sesler Rus bilim insanlarını durdurdu: Anında kapatıp mühürlediler

Author Image
Sözcü
29 Ocak 2026 08:34
YoyoFeed Özetledi

Sovyetler Birliği, 1970'te Dünya'nın iç yapısını incelemek amacıyla kabuğun derinliklerine ulaşmayı hedefleyen bir sondaj projesi başlattı. Yıllar süren çalışmaların ardından rekor bir derinliğe ulaşıldı, ancak 1990'ların başında proje ani bir kararla durduruldu ve sondaj kuyusu kapatıldı. Projenin durdurulmasına dair en popüler internet söylentisi, deliğe indirilen mikrofonların yer altından çığlık benzeri sesler kaydettiği yönündeydi, ancak bilim insanları bu iddiayı defalarca yalanladı.

Dünyanın en derin deliğinden gelen sesler Rus bilim insanlarını durdurdu: Anında kapatıp mühürlediler - 
                    1. Resim

Sondajın gerçekte durdurulmasının nedeni, beklenenden çok daha yüksek sıcaklıklardı. Hesaplamalara göre 12 kilometre derinlikte yaklaşık 100 derece olması beklenen sıcaklığın, matkap ucundan gelen verilere göre 180 dereceye kadar çıktığı anlaşıldı. Bu aşırı sıcaklık, kayaçların sertliğini yitirip erimiş plastik benzeri bir hale gelmesine neden oluyor, matkap uçlarını kısa sürede işe yaramaz hale getiriyordu. Teknik olarak delme işleminin sürdürülemez olması, artan maliyetler ve bu fiziksel engeller projeyi sonlandırma kararına yol açtı.

Bu sondaj çalışmalarından elde edilen örnekler ise bilimsel açıdan önemli keşiflere yol açtı. Yaklaşık 7 kilometre derinlikte, yüksek sıcaklık ve basınca rağmen 2 milyar yıllık mikroskobik plankton fosilleri bulundu. Ayrıca, kayaların içinde hapsedilmiş suyun varlığı keşfedildi. Bu bulgu, yeraltı sularının derinliği ve kökeni hakkındaki mevcut teorilerin yeniden değerlendirilmesine neden oldu.

Sondaj projesi neden başlatıldı?
Dünya kabuğunu delerek yerbilimcilerin 'Moho süreksizliği' olarak adlandırdığı tabakaya ulaşmak ve gezegenin iç yapısını doğrudan incelemek amacıyla başlatıldı.
Sondajın durdurulmasının asıl nedeni neydi?
Beklenenin çok üzerinde, yaklaşık 180 dereceye ulaşan sıcaklıklar nedeniyle kayaçların sertliğini kaybedip erimesi ve matkap uçlarının işlevsiz hale gelmesi projeyi teknik olarak sürdürülemez hale getirdi.
Sondajdan çıkarılan en dikkat çekici bulgular nelerdi?
Yaklaşık 7 kilometre derinlikte 2 milyar yıllık mikroskobik plankton fosilleri ve kayaların içinde hapsedilmiş suyun varlığı keşfedildi.